Sözlerin en doğrusu Allah'ın kelamı, yolların en hayırlısı Muhammed Aleyhisselam'ın yoludur. Dinde her sonradan çıkarılan şey bidattir.Her bidat sapıklıktır ve her sapıklık da cehennemdedir (Muslim no: 867)

Duâ

Duâ

Darussune Kitapları

Öne Çıkan Yayın

Âlimler Hakkında Dengesiz Tutumlar

Bazı kimseler ilim ehlinin bazı muhalefetlerine dair yaptığım uyarılardan dolayı şahsıma karşı saldırgan bir tutum içine girmişlerdir. Ben...

Daru's-Sunne Ders Programı


Çarşamba
Saat 19:00 Şeytanın Akidevî Tuzakları
Saat 20:00 el-Câddetu'l-Beydâ Şerhi

Cumartesi
Saat 19:00 Yâkûtetu'l-Mesânid Şerhi
Saat: 20:00 Sahih Tefsir Şerhi



19 Temmuz 2015 Pazar

Ezanda Sağa ve Sola Dönülür mü?

Ebû Dâvûd’un (no 520) rivayetinde Ebu Cuhayfe radıyallahu anh şöyle demiştir:
رأيتُ بلالاً خرجَ إلى الأبطَحِ، فأذَّنَ، فلمَّا بلغ: "حيَّ على الصَّلاة، حيَّ على الفلاح" لَوَى عُنُقَه يميناً وشمالاً، ولم يَستَدِر
“Bilal’in Ebtah’a çıkıp ezan okuduğunu gördüm. “Hayye ale’s-salat ve hayye ale’l-felah dediği zaman boynunu sağa sola çevirdi fakat dönmedi”
Ebû Dâvûd bunu iki isnad ile rivayet etmiştir. Birinci isnad sahihtir. İkinci isnadda Kays b. er-Rebi hafızası bakımından eleştirilmiştir. “Dönmezdi” sözünün sabit olduğu hususunda ihtilaf vardır.
İbn Mace’nin Sünen’inde (no:711) Haccac b. Ertat’ın Avn b. Cuhayfe’den rivayetinde “Ezan okurken dönerdi” şeklindedir. Haccac mudellis olup bunu tedlis sigası olan an’ane ile rivayet etmiştir.
Ahmed (4/308) ve Tirmizî’nin (no:195) Sufyan es-Sevri yoluyla yaptıkları rivayette: “Bilalin ezan okurken döndüğünü gördüm” şeklinde geçer.  Tirmizî bunun sahih olduğunu söylemiş, Beyhaki ise Sunen’de (1/396) ve İbn Hacer Fethu’l-Bari’de bunu illetli bulmuştur.
İbn Hacer Fethu’l-Bari’de (2/115) dedi ki: “Sufyan’ın Avn’dan rivayetindeki bu kelime müdreçtir.” Sonra Sufyan’ın bu lafzı Haccac’dan aldığını, Haccac’ın ise Avn’dan işitmediğini açıklamıştır. Nitekim Sufyan’dan rivayette bulunan bir cemaat bunu şu lafızla rivayet etmişlerdir: “Ben onun ağzını şu yana ve şu yana çevirirken takip ettim.” 
İbn Hacer’in bu söylediğini Taberânî’nin (22/261) Yahya b. Adem – Avn – babası yoluyla yaptığı şu rivayet netleştirmektedir:
رأيت بلالاً فأذن، فأتبع فاه هاهنا وهاهنا، والتفت يميناَ وشمالاَ، قال سفيان: كان حجاج- يعني ابن أرطاة- يذكر لنا عن عون أنه قال: فاستدار في أذانه، فلما لقينا عوناً لم يذكر فيه الاستدارة
“Bilal’i ezan okurken gördüm. Ağzını şuraya ve buraya çevirirken izledim. Sağa sola yöneldi.” Sufyan dedi ki: Haccac (b. Ertat) bize bunu Avn’dan rivayet ederek “Ezanında dönerdi” diye zikretti. Avn ile karşılaştığım zaman “Bilal’in ezanda döndüğünü” zikretmedi.”
 Nitekim Ahmed’in (no:18762) Veki – Sufyan yoluyla getirdiği rivayetinde – ki bu hadis Muslim’de (no:503) ve Buhârî (no:634) yer alan rivayettir – şöyle gelmiştir: “Bilalin ağzını takip ettim, şöyle ve şöyle yaptı, yani sağa ve sola (döndü)”
İbn Hacer sonra dedi ki: “Bu rivayetlerin arasını şöyle birleştirmek mümkündür: Bilal radıyallahu anh’ın ezan okurken döndüğünü söyleyen rivayetler başıyla döndüğünü ifade eder. Dönmediğini söyleyen rivayetler ise bedeniyle dönmediğini kastetmektedir.”
İbn Hacer’in bu açıklaması inşallah isabetlidir. Nitekim İbn Huzeyme’nin (no:387) Sufyan – Avn – Ebu Cuhayfe radıyallahu anh yoluyla rivayetinde lafız şöyledir:
«رَأَيْتُ بِلَالًا يُؤَذِّنُ فَيَتْبَعُ بِفِيهِ»، وَوَصَفَ سُفْيَانُ: يَمِيلُ بِرَأْسِهِ يَمِينًا وَشِمَالًا
“Bilali ezan okurken gördüm ve ağzını takip ettim.” Sufyan başıyla sağa ve sola meylederek gösterdi.
Hadisin aslını ayrıca; Nesâî Sunenu'l-Kubrâ (135, 850, 1619, 4189, 9741); Avn b. Ebi Cuhayfe – babası yoluyla rivayet etmiştir. Tirmizî ve İbn Mace’nin rivayetlerinde: “Bilal (radıyallahu anh) iki parmağını iki kulağına koydu” ziyadesi de vardır. Bu ayrıca Ahmed (4/308) ve İbn Hibbân (no:2382) tarafından da rivayet edilmiştir.

Meclislerin Keffareti

Meclislerin Keffareti
"Subhâneka'llâhumme ve bihamdik ve eşhedu en lâ ilâhe illâ ente estağfiruke ve etûbu ileyk" (Taberani 10/164, el-Elbânî Sahîhu'l-Câmi (4487)